🔥 9 ऑगस्ट 2026 चालू घडामोडी: भारतासह जगातील महत्त्वाच्या घडामोडी | Current Affairs in Marathi

9 August 2026 Current Affairs in Marathi: सरकारी नोकरी, MPSC, UPSC, SSC, Banking, Railway, Police Bharti आणि इतर स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी 9 ऑगस्ट 2026 च्या चालू घडामोडी महत्त्वाच्या आहेत. आजच्या घडामोडींमध्ये भारतीय वायुदलाचा Exercise Pitch Black मधील सहभाग, इंडोनेशियातील Mount Bromo वणवा, Qadr-F क्षेपणास्त्र, आसाममधील Sonai Rupai Wildlife Sanctuary, CPGRAMS, नवीन जीवाणू प्रजाती Microbacterium pollutisoli, अरुणाचल प्रदेशातील Nyishi जमात, ओडिशातील Roselle पीक आणि Nagasaki Day यांसारख्या विषयांचा समावेश आहे.

1. Exercise Pitch Black मध्ये भारतीय वायुदलाची कामगिरी

Exercise Pitch Black 2026 हा 9 ऑगस्टच्या महत्त्वाच्या संरक्षणविषयक Current Affairs पैकी एक आहे. ऑस्ट्रेलियामध्ये आयोजित करण्यात आलेल्या या बहुराष्ट्रीय हवाई सरावात भारतीय वायुदलाने सहभाग घेतला. भारतीय वायुदलाच्या पथकाने सरावातील आपले मिशन पूर्ण केल्याचे सांगण्यात आले.

हा सराव Royal Australian Air Force (RAAF) आयोजित करते. Pitch Black हा द्विवार्षिक म्हणजेच दर दोन वर्षांनी होणारा बहुराष्ट्रीय हवाई सराव आहे. 2026 च्या सरावामध्ये भारतासह 19 देश, 100 पेक्षा जास्त विमाने आणि 4,400 पेक्षा अधिक कर्मचारी सहभागी झाले.

भारतीय पथकामध्ये सुमारे 145 हवाई योद्धे, Garud कमांडो, चार Su-30 MKI, एक C-130 आणि एक C-17 विमानांचा समावेश होता.

या सरावामध्ये हवाई संरक्षण, आक्रमक हवाई कारवाया, रणनीतिक समन्वय आणि विविध देशांच्या विमानांमधील interoperability यावर भर देण्यात आला. भारतासाठी अशा सरावामुळे आधुनिक हवाई युद्धतंत्र, इलेक्ट्रॉनिक वॉरफेअर आणि नेटवर्क-केंद्रित ऑपरेशन्सचा अनुभव मिळतो.

परीक्षेसाठी लक्षात ठेवा:

• Pitch Black – ऑस्ट्रेलिया
• आयोजक – Royal Australian Air Force
• 2026 मध्ये सहभागी देश – 19
• भारतीय विमानांमध्ये – Su-30 MKI, C-130, C-17

2. इंडोनेशियातील Mount Bromo परिसरात वणवा

इंडोनेशियातील प्रसिद्ध Mount Bromo National Park परिसरात मोठ्या वणव्याची घटना चर्चेत आली. आग नियंत्रणात आणण्यासाठी विमानांसह शेकडो अग्निशमन कर्मचाऱ्यांची मदत घेण्यात आली.

Mount Bromo हा इंडोनेशियातील Java बेटावर असलेला सक्रिय ज्वालामुखीय शंकू आहे. तो Sandsea Caldera मध्ये स्थित आहे. मोठ्या Tengger Caldera चा हा एक भाग आहे.

Bromo परिसर जैवविविधतेसाठीही महत्त्वाचा आहे. येथे वनस्पतींच्या अनेक प्रजाती आढळतात. त्यामध्ये मोठ्या प्रमाणावर orchids तसेच औषधी आणि शोभेच्या वनस्पतींचा समावेश आहे.

परीक्षेतील प्रश्न: Mount Bromo कोणत्या देशात आहे?
उत्तर – इंडोनेशिया.

3. Qadr-F क्षेपणास्त्र चर्चेत

9 ऑगस्टच्या आंतरराष्ट्रीय Current Affairs मध्ये Qadr-F Missile हा संरक्षणविषयक महत्त्वाचा विषय आहे.

Qadr-F हे इराणने विकसित केलेले ballistic missile आहे. या क्षेपणास्त्राची निर्मिती इराणच्या राष्ट्रीय क्षेपणास्त्र कार्यक्रमाअंतर्गत करण्यात आली असून त्याचा संबंध Shahab-3 या क्षेपणास्त्राशी आहे.

या क्षेपणास्त्राची अंदाजे कमाल मारक क्षमता 2,000 ते 2,500 किलोमीटर असल्याचे नमूद केले जाते. त्याची रचना ballistic trajectory वर आधारित आहे.

स्पर्धा परीक्षेसाठी महत्त्वाचे:
Qadr-F → Iran
आधार → Shahab-3
प्रकार → Ballistic Missile

4. Sonai Rupai Wildlife Sanctuary मध्ये नवीन सुविधा

आसाममधील Sonai Rupai Wildlife Sanctuary देखील 9 ऑगस्टच्या Current Affairs मध्ये चर्चेत आले.

आसामच्या Sonitpur जिल्ह्यात असलेल्या या अभयारण्यात नव्याने बांधण्यात आलेल्या Kalamati Wildlife Range Office चे उद्घाटन करण्यात आले.

Sonai Rupai Wildlife Sanctuary चे क्षेत्रफळ सुमारे 220 चौ. किमी. आहे. त्यातील core area सुमारे 175 चौ. किमी. आहे.

येथे हत्ती, भारतीय गवा, हरिण, एकशिंगी गेंडा, बिबट्या आणि वाघ यांसारखे वन्यजीव आढळतात. White-winged Wood Duck सारख्या दुर्मिळ पक्ष्यांचाही या भागात समावेश आहे.

परीक्षा पॉइंट:
Sonai Rupai Wildlife Sanctuary → Sonitpur, Assam.

5. Palau मधील Ulong Island वर पर्यावरणीय बदल

Palau या पश्चिम प्रशांत महासागरातील छोट्या द्वीपदेशातील Ulong Island वर पर्यावरणाशी संबंधित सकारात्मक बदल नोंदवण्यात आला.

आक्रमक उंदरांना हटवल्यानंतर केवळ एका वर्षात समुद्री पक्षी परत येऊ लागले असून त्याचा जवळच्या coral reefs च्या पुनरुज्जीवनावर सकारात्मक परिणाम दिसून आला आहे.

Palau हा सुमारे 300 बेटांचा द्वीपसमूह आहे. त्याची राजधानी Ngerulmud असून सर्वाधिक लोकसंख्या असलेले प्रमुख शहर Koror आहे.

लक्षात ठेवा:
Palau → Western Pacific
Capital → Ngerulmud
Largest island → Babeldaob

6. नवीन जीवाणू प्रजाती – Microbacterium pollutisoli

विज्ञान आणि पर्यावरणाच्या दृष्टीने Microbacterium pollutisoli ही नवीन जीवाणू प्रजाती महत्त्वाची आहे.

ही जीवाणू प्रजाती उत्तर प्रदेशातील बंदी घालण्यात आलेल्या कीटकनाशकाच्या दूषित ठिकाणच्या विषारी मातीत आढळली. विशेष म्हणजे या जीवाणूला अत्यंत प्रतिकूल आणि प्रदूषित वातावरणात जगण्याची क्षमता असल्याचे आढळले.

या जीवाणूचे नाव pollutus म्हणजे contaminated आणि solum म्हणजे soil या Latin शब्दांपासून तयार झाले आहे.

हा जीवाणू साधारण 12°C ते 46°C तापमानात वाढू शकतो तसेच अत्यंत alkaline परिस्थितीतही टिकू शकतो.

त्याच्या genome मध्ये carotenoids, ectoine आणि beta-lactones यांसारख्या उपयुक्त compounds शी संबंधित biosynthetic gene clusters आढळले आहेत.

परीक्षा प्रश्न:
Microbacterium pollutisoli म्हणजे काय?
उत्तर – नव्याने शोधण्यात आलेली जीवाणू प्रजाती.

7. CPGRAMS प्रणाली का महत्त्वाची?

सरकारच्या डिजिटल प्रशासनाशी संबंधित Centralised Public Grievance Redress and Monitoring System – CPGRAMS ही प्रणालीदेखील चर्चेत आहे.

CPGRAMS हे नागरिकांच्या तक्रारी नोंदवण्यासाठी आणि त्यांचा मागोवा घेण्यासाठी केंद्र सरकारचे महत्त्वाचे डिजिटल व्यासपीठ आहे. हे Department of Administrative Reforms and Public Grievances (DARPG) अंतर्गत कार्य करते.

या प्रणालीचे वैशिष्ट्य म्हणजे नागरिकांना केंद्र सरकारच्या मंत्रालयांपासून राज्य सरकारे आणि केंद्रशासित प्रदेशांशी संबंधित तक्रारी नोंदवण्याची सुविधा मिळते.

CPGRAMS मध्ये 22 अनुसूचित भारतीय भाषांमध्ये तसेच इंग्रजीमध्ये तक्रार नोंदवता येते. तक्रार दाखल केल्यानंतर मिळणाऱ्या registration ID च्या मदतीने तिचा status तपासता येतो.

तक्रारींचे निराकरण साधारणपणे लवकर करण्याचे उद्दिष्ट असून कमाल 21 दिवसांच्या आत निवारण करण्याची व्यवस्था नमूद केली आहे.

परीक्षेसाठी:
CPGRAMS → Public Grievance
DARPG → संबंधित विभाग
Languages → 22 Scheduled Languages + English

8. Nyishi जमात आणि Begonia neelamorum

अरुणाचल प्रदेशातील Nyishi जमात देखील आजच्या महत्त्वाच्या पर्यावरण-सामाजिक Current Affairs मध्ये आहे.

संशोधकांनी Begonia neelamorum या वनस्पतीच्या नावामध्ये Nyishi जमातीतील Neelam clan चा संदर्भ दिला आहे. या समुदायातील सदस्यांनी संशोधकांना दुर्गम भागात वनस्पती शोधण्यासाठी मदत केली होती.

Nyishi ही अरुणाचल प्रदेशातील सर्वात मोठ्या आदिवासी समुदायांपैकी एक आहे. हा समुदाय राज्यातील अनेक जिल्ह्यांमध्ये आढळतो.

Nyishi समाजाची पारंपरिक अर्थव्यवस्था शेती, हस्तकला, बांबू-काम, विणकाम, लाकूडकाम आणि इतर स्थानिक व्यवसायांशी जोडलेली आहे.

परीक्षा पॉइंट:
Nyishi → Arunachal Pradesh
Begonia neelamorum → Neelam clan शी संबंधित नाव

9. हवामान बदलाशी जुळवून घेण्यासाठी Roselle पिकाचा उपयोग

ओडिशातील Malkangiri जिल्ह्यात स्थानिक Roselle या पिकाचा उपयोग आदिवासी समुदाय हवामान बदलाशी जुळवून घेण्यासाठी करत असल्याचे समोर आले.

Roselle चे शास्त्रीय नाव Hibiscus sabdariffa असून ते Malvaceae या कुळातील आहे. स्थानिक पातळीवर त्याला Bhenda Dal असेही म्हटले जाते.

हे पीक कमी पाण्यात आणि मर्यादित साधनांमध्ये वाढू शकते. त्यामुळे पावसावर आधारित शेती करणाऱ्या भागांसाठी हे उपयुक्त ठरते.

Roselle च्या पानांमध्ये तसेच इतर भागांमध्ये विविध पोषक घटक आढळतात. त्यामध्ये vitamin C, anthocyanins, flavonoids, polyphenols, iron, calcium आणि dietary fibre यांचा समावेश आहे.

परीक्षेसाठी लक्षात ठेवा:
Roselle → Hibiscus sabdariffa
Family → Malvaceae
स्थानिक संदर्भ → Malkangiri, Odisha

10. 9 ऑगस्ट – Nagasaki Day

9 ऑगस्ट हा Nagasaki Day म्हणून पाळला जातो. दुसऱ्या महायुद्धाच्या काळात 9 ऑगस्ट 1945 रोजी जपानमधील नागासाकी शहरावर अणुबॉम्ब टाकण्यात आला होता.

या दिवसाचा मुख्य उद्देश अण्वस्त्रांच्या विनाशकारी परिणामांची आठवण करून देणे आणि जागतिक शांतता व अण्वस्त्रविरोधी जनजागृतीला प्रोत्साहन देणे हा आहे. 9 ऑगस्ट रोजी जगभरात नागासाकीच्या पीडितांच्या स्मरणार्थ विविध कार्यक्रम आयोजित केले जातात.

स्पर्धा परीक्षांमध्ये Hiroshima Day – 6 ऑगस्ट आणि Nagasaki Day – 9 ऑगस्ट यामधील फरक विचारला जाऊ शकतो.

11. Har Ghar Tiranga 2026 मोहिमेला सुरुवात

स्वातंत्र्यदिनाच्या पार्श्वभूमीवर Har Ghar Tiranga 2026 मोहिमेचा कालावधी 9 ऑगस्ट ते 17 ऑगस्ट 2026 असा ठेवण्यात आला आहे.

या मोहिमेत नागरिकांना राष्ट्रध्वज प्रदर्शित करण्याबरोबरच “Selfie with Tiranga” उपक्रमात सहभागी होण्यासाठी प्रोत्साहित केले जात आहे. 2026 मध्ये या अभियानाला विशेष महत्त्व आहे कारण भारताच्या राष्ट्रीय गीत ‘वंदे मातरम्’च्या 150 वर्षांच्या स्मरणोत्सवाशी देखील त्याचा संबंध जोडण्यात आला आहे.

यामुळे 9 ऑगस्टपासून स्वातंत्र्यदिनाच्या वातावरणाला सुरुवात झाली असून सोशल मीडिया आणि नागरिकांच्या सहभागातून अभियान अधिक व्यापक करण्याचा प्रयत्न केला जात आहे.

📌 9 ऑगस्ट 2026 चालू घडामोडी – एका नजरेत

🎯 विद्यार्थ्यांसाठी महत्त्वाचे

9 ऑगस्टच्या Current Affairs मध्ये संरक्षण, पर्यावरण, विज्ञान, प्रशासन, आदिवासी समाज, कृषी आणि आंतरराष्ट्रीय घडामोडी अशा अनेक विषयांचा समावेश आहे. त्यामुळे ही माहिती फक्त वाचण्यापेक्षा त्यातील स्थान, संस्था, वैज्ञानिक नावे, दिवस, योजना आणि देश वेगळे लिहून पाठ करणे अधिक फायदेशीर ठरेल.

विशेषतः Exercise Pitch Black–Australia, Qadr-F–Iran, Sonai Rupai–Assam, CPGRAMS–DARPG, Nyishi–Arunachal Pradesh आणि Roselle–Hibiscus sabdariffa हे जोड लक्षात ठेवा. MPSC, SSC, Banking, Railway आणि इतर परीक्षांमध्ये अशाच स्वरूपाचे one-liner प्रश्न विचारले जाऊ शकतात.

हे देखील वाचा

7 ऑगस्ट 2026 चालू घडामोडी: आजच्या महत्त्वाच्या Current Affairs, राष्ट्रीय-आंतरराष्ट्रीय घडामोडी आणि परीक्षोपयोगी GK

6 ऑगस्ट 2026 चालू घडामोडी : आजच्या सर्व महत्त्वाच्या Current Affairs, GK आणि स्पर्धा परीक्षा प्रश्नांसाठी उपयुक्त माहिती

5 ऑगस्ट 2026 च्या ठळक घडामोडी: राजकारण, पाऊस, आरोग्य आणि देशभरातील मोठ्या घटनांचा एका क्लिकमध्ये आढावा

📝 9 ऑगस्ट 2026 चालू घडामोडी – 30 MCQ

1. Exercise Pitch Black 2026 कोणत्या देशात आयोजित करण्यात आला?
A) भारत
B) ऑस्ट्रेलिया
C) जपान
D) फ्रान्स
उत्तर: B) ऑस्ट्रेलिया

2. Exercise Pitch Black चे आयोजन कोण करते?
A) Indian Air Force
B) US Air Force
C) Royal Australian Air Force
D) French Air Force
उत्तर: C) Royal Australian Air Force

3. Pitch Black 2026 मध्ये भारताने कोणत्या दलामार्फत सहभाग घेतला?
A) भारतीय नौदल
B) भारतीय लष्कर
C) भारतीय वायुदल
D) भारतीय तटरक्षक दल
उत्तर: C) भारतीय वायुदल

4. Pitch Black 2026 मध्ये एकूण किती देश सहभागी झाले?
A) 12
B) 15
C) 19
D) 25
उत्तर: C) 19

5. भारतीय वायुदलाच्या Pitch Black पथकात कोणते लढाऊ विमान सहभागी झाले?
A) Rafale
B) Tejas
C) Su-30 MKI
D) MiG-29
उत्तर: C) Su-30 MKI

6. Mount Bromo कोणत्या देशात आहे?
A) मलेशिया
B) इंडोनेशिया
C) फिलीपिन्स
D) थायलंड
उत्तर: B) इंडोनेशिया

7. Mount Bromo कोणत्या बेटावर आहे?
A) बाली
B) सुमात्रा
C) Java
D) Sulawesi
उत्तर: C) Java

8. Qadr-F हे कोणत्या देशाचे क्षेपणास्त्र आहे?
A) इराण
B) इराक
C) इस्रायल
D) तुर्की
उत्तर: A) इराण

9. Qadr-F कोणत्या प्रकारचे क्षेपणास्त्र आहे?
A) Cruise Missile
B) Ballistic Missile
C) Anti-Ship Missile
D) Surface-to-Air Missile
उत्तर: B) Ballistic Missile

10. Qadr-F क्षेपणास्त्राचा संबंध कोणत्या क्षेपणास्त्राशी आहे?
A) BrahMos
B) Shahab-3
C) Agni-V
D) Fateh-110
उत्तर: B) Shahab-3

11. Sonai Rupai Wildlife Sanctuary कोणत्या राज्यात आहे?
A) पश्चिम बंगाल
B) आसाम
C) मेघालय
D) त्रिपुरा
उत्तर: B) आसाम

12. Sonai Rupai Wildlife Sanctuary कोणत्या जिल्ह्यात आहे?
A) कामरूप
B) काझीरंगा
C) Sonitpur
D) जोरहाट
उत्तर: C) Sonitpur

13. Sonai Rupai Wildlife Sanctuary चे क्षेत्रफळ अंदाजे किती आहे?
A) 120 चौ. किमी.
B) 180 चौ. किमी.
C) 220 चौ. किमी.
D) 350 चौ. किमी.
उत्तर: C) 220 चौ. किमी.

14. CPGRAMS चे पूर्ण नाव काय आहे?
A) Central Public Grievance Redress and Monitoring System
B) Centralised Public Grievance Redress and Monitoring System
C) Central Public Government Redress Monitoring Service
D) Centralised Public Governance Reporting System
उत्तर: B) Centralised Public Grievance Redress and Monitoring System

15. CPGRAMS कोणत्या विभागाशी संबंधित आहे?
A) DARPG
B) RBI
C) SEBI
D) NITI Aayog
उत्तर: A) DARPG

16. CPGRAMS चा मुख्य उद्देश काय आहे?
A) बँकिंग सेवा
B) नागरिकांच्या तक्रारींचे निवारण
C) रोजगार निर्मिती
D) शैक्षणिक प्रवेश
उत्तर: B) नागरिकांच्या तक्रारींचे निवारण

17. Microbacterium pollutisoli काय आहे?
A) विषाणू
B) बुरशी
C) जीवाणूची नवीन प्रजाती
D) वनस्पती
उत्तर: C) जीवाणूची नवीन प्रजाती

18. Microbacterium pollutisoli कोणत्या प्रकारच्या ठिकाणी आढळला?
A) समुद्राच्या पाण्यात
B) विषारी प्रदूषित मातीत
C) हिमप्रदेशात
D) वाळवंटात
उत्तर: B) विषारी प्रदूषित मातीत

19. Nyishi ही जमात मुख्यतः कोणत्या राज्याशी संबंधित आहे?
A) नागालँड
B) आसाम
C) अरुणाचल प्रदेश
D) मणिपूर
उत्तर: C) अरुणाचल प्रदेश

20. Begonia neelamorum या वनस्पतीच्या नावाचा संबंध कोणाशी आहे?
A) एका नदीशी
B) Neelam clan शी
C) एका पर्वताशी
D) एका पक्ष्याशी
उत्तर: B) Neelam clan शी

21. Roselle चे शास्त्रीय नाव काय आहे?
A) Hibiscus rosa-sinensis
B) Hibiscus sabdariffa
C) Rosa indica
D) Hibiscus mutabilis
उत्तर: B) Hibiscus sabdariffa

22. Roselle कोणत्या वनस्पती कुळातील आहे?
A) Fabaceae
B) Poaceae
C) Malvaceae
D) Solanaceae
उत्तर: C) Malvaceae

23. Roselle पिकाचा हवामान बदलाशी संबंधित अभ्यास कोणत्या जिल्ह्यात चर्चेत आला?
A) Malkangiri
B) Cuttack
C) Puri
D) Balasore
उत्तर: A) Malkangiri

24. Malkangiri जिल्हा कोणत्या राज्यात आहे?
A) झारखंड
B) छत्तीसगड
C) ओडिशा
D) बिहार
उत्तर: C) ओडिशा

25. Palau ची राजधानी कोणती आहे?
A) Koror
B) Ngerulmud
C) Majuro
D) Funafuti
उत्तर: B) Ngerulmud

26. Ulong Island कोणत्या देशाशी संबंधित आहे?
A) Palau
B) Fiji
C) Samoa
D) Tonga
उत्तर: A) Palau

27. Nagasaki Day दरवर्षी कोणत्या दिवशी पाळला जातो?
A) 6 ऑगस्ट
B) 8 ऑगस्ट
C) 9 ऑगस्ट
D) 15 ऑगस्ट
उत्तर: C) 9 ऑगस्ट

28. Hiroshima Day कोणत्या दिवशी पाळला जातो?
A) 5 ऑगस्ट
B) 6 ऑगस्ट
C) 9 ऑगस्ट
D) 15 ऑगस्ट
उत्तर: B) 6 ऑगस्ट

29. Har Ghar Tiranga 2026 अभियानाचा कालावधी कोणता आहे?
A) 1 ते 10 ऑगस्ट
B) 5 ते 15 ऑगस्ट
C) 9 ते 17 ऑगस्ट
D) 10 ते 20 ऑगस्ट
उत्तर: C) 9 ते 17 ऑगस्ट

30. Har Ghar Tiranga अभियानात नागरिकांना कोणत्या उपक्रमात सहभागी होण्यासाठी प्रोत्साहित केले जाते?
A) Selfie with Tiranga
B) Run for India
C) Clean India Drive
D) Digital India Challenge
उत्तर: A) Selfie with Tiranga