27 ऑक्टोबर 2026 चालू घडामोडी: विज्ञान-तंत्रज्ञान, BRICS परिषद, चक्रीवादळ आणि महत्त्वाच्या राष्ट्रीय बातम्या

स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी 27 ऑक्टोबर 2026 च्या चालू घडामोडी महत्त्वाच्या आहेत. या लेखामध्ये मागील दिवसातील विज्ञान व तंत्रज्ञान, आंतरराष्ट्रीय संबंध, हवामान, अर्थव्यवस्था आणि क्रीडा क्षेत्रातील प्रमुख घडामोडींचा अभ्यासासाठी उपयोगी असा आढावा दिला आहे.

दिनांक: 27 ऑक्टोबर 2026 | विषय: दैनिक चालू घडामोडी | उपयोग: MPSC, तलाठी, पोलीस भरती, सरळसेवा आणि इतर स्पर्धा परीक्षा

1. नवी दिल्लीमध्ये विज्ञान, तंत्रज्ञान आणि नवोपक्रम परिषद

27 ऑक्टोबर 2026 रोजी नवी दिल्लीतील भारत मंडपम येथे Emerging Science, Technology and Innovation Conclave (ESTIC) 2026 या परिषदेचे उद्घाटन पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते होणार असल्याची अधिकृत घोषणा पंतप्रधान कार्यालयाने केली होती. ही तीन दिवसीय परिषद 27 ते 29 ऑक्टोबरदरम्यान आयोजित करण्यात आली आहे. Prime Minister of India

या परिषदेत शास्त्रज्ञ, संशोधक, शैक्षणिक संस्था, धोरणकर्ते, उद्योग क्षेत्रातील प्रतिनिधी, स्टार्टअप्स आणि आंतरराष्ट्रीय तज्ज्ञ सहभागी होणार आहेत. भारतातील संशोधनाला चालना देणे आणि वैज्ञानिक शोधांचा प्रत्यक्ष जीवनात उपयोग वाढवणे हा या परिषदेचा प्रमुख उद्देश आहे.

परिषदेमध्ये कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), जैवतंत्रज्ञान, प्रगत साहित्य, उत्पादन क्षेत्र, आरोग्यसेवा, ऊर्जा, हवामान विज्ञान आणि महासागर विज्ञान यांसारख्या विषयांवर चर्चा नियोजित आहे.

या कार्यक्रमात सुमारे 150 डीप-टेक स्टार्टअप्सचे प्रदर्शनही आयोजित करण्यात येणार आहे. त्यातून भारतीय संशोधन, नवीन तंत्रज्ञान आणि उद्योगांमधील सहकार्याच्या संधी समोर येतील.

परीक्षेसाठी महत्त्वाचे मुद्दे:

• परिषदेचे संक्षिप्त नाव: ESTIC 2026
• ठिकाण: भारत मंडपम, नवी दिल्ली
• कालावधी: 27 ते 29 ऑक्टोबर 2026
• प्रमुख विषय: विज्ञान, तंत्रज्ञान आणि नवोपक्रम
• अधिकृत माहिती: पंतप्रधान कार्यालयाची घोषणा.

2. 12 वी BRICS संसदीय मंचाची बैठक नवी दिल्लीमध्ये संपन्न

26 आणि 27 ऑक्टोबर 2026 रोजी नवी दिल्ली येथे 12व्या BRICS Parliamentary Forum चे आयोजन करण्यात आले. 27 ऑक्टोबर रोजी या मंचाची सांगता संयुक्त घोषणापत्र स्वीकारून झाली. यासंबंधीची माहिती लोकसभा सचिवालयाने प्रसिद्ध केली. Press Information Bureau

BRICS हा उदयोन्मुख अर्थव्यवस्था असलेल्या देशांमधील सहकार्याचा महत्त्वाचा मंच आहे. संसदीय मंचाच्या माध्यमातून सदस्य देशांतील संसद सदस्यांना लोकशाही, सार्वजनिक धोरणे आणि नागरिककेंद्रित विकास यांसारख्या विषयांवर विचारविनिमय करण्याची संधी मिळते.

या बैठकीतील आणखी एक महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे पश्चिम आशियातील वाढत्या तणावाबद्दल व्यक्त करण्यात आलेली चिंता. आकाशवाणीच्या वृत्तानुसार, BRICS सदस्य देशांनी परिस्थिती अधिक चिघळू नये यासाठी संयम राखण्याचे आणि नागरिक व महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधांचे संरक्षण करण्याचे आवाहन केले. Akashvani News

परीक्षेसाठी लक्षात ठेवा:

• परिषद: 12वा BRICS संसदीय मंच
• ठिकाण: नवी दिल्ली
• महत्त्वाची तारीख: 26–27 ऑक्टोबर 2026
• प्रमुख निष्पत्ती: संयुक्त घोषणापत्र स्वीकारले
• महत्त्वाचे विषय: संसदीय सहकार्य, लोकशाही आणि नागरिककेंद्रित विकास

3. चक्रीवादळ ‘अर्नब’च्या पार्श्वभूमीवर केंद्र सरकार सतर्क

27 ऑक्टोबर रोजी चक्रीवादळ ‘अर्नब’च्या संभाव्य परिणामांच्या पार्श्वभूमीवर केंद्रीय गृह मंत्रालयाने संबंधित राज्य सरकारांना सतर्क राहण्याचे निर्देश दिले. परिस्थितीवर नियमित लक्ष ठेवणे, आवश्यक खबरदारी घेणे आणि घडामोडींची माहिती केंद्र सरकारला देणे यावर भर देण्यात आला. Akashvani News

बंगालच्या उपसागरातील हवामानातील बदलांमुळे आंध्र प्रदेश आणि दक्षिण ओडिशाच्या किनारी भागांमध्ये संभाव्य परिणामांचा विचार केला जात होता. अशा परिस्थितीत प्रशासनासाठी आपत्ती व्यवस्थापन, नागरिकांना वेळेवर सूचना देणे आणि आवश्यक यंत्रणा सज्ज ठेवणे महत्त्वाचे ठरते.

चक्रीवादळाच्या वेळी जोरदार वारे, मुसळधार पाऊस, समुद्रात उंच लाटा आणि काही ठिकाणी वाहतुकीत अडथळे निर्माण होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे किनारपट्टीवरील नागरिकांनी हवामान विभागाच्या सूचना पाळणे आवश्यक असते.

स्पर्धा परीक्षेसाठी महत्त्वाचे मुद्दे:

• चक्रीवादळाचे नाव: अर्नब (Arnab)
• संबंधित प्रदेश: आंध्र प्रदेश व दक्षिण ओडिशाचा किनारी भाग
• केंद्रातील संबंधित मंत्रालय: केंद्रीय गृह मंत्रालय
• महत्त्वाचा विषय: आपत्ती व्यवस्थापन आणि हवामानविषयक पूर्वतयारी

टीप: चक्रीवादळाचा मार्ग, वेग आणि जमिनीवर धडकण्याची वेळ यांसारख्या बाबी बदलू शकतात. त्यासाठी भारतीय हवामान विभागाच्या (IMD) ताज्या अधिकृत सूचनांचा आधार घ्यावा.

4. भारतीय महिला कुस्तीपटूंची जागतिक स्पर्धेच्या अंतिम फेरीत धडक

भारतीय महिला कुस्ती क्षेत्रातून 27 ऑक्टोबर रोजी महत्त्वाची बातमी समोर आली. आकाशवाणीच्या वृत्तानुसार, काजल धोचक आणि नीलम सिरोही यांनी जागतिक स्पर्धेच्या अंतिम फेरीत प्रवेश केला. Akashvani News

काजल धोचक यांनी महिलांच्या 76 किलो वजनी गटातील उपांत्य फेरीत किर्गिस्तानच्या तीन वेळा जागतिक स्पर्धेत पदक जिंकलेल्या ऐपेरी मेडेत किझी यांचा 10–7 असा पराभव केला.

या कामगिरीमुळे भारतीय महिला कुस्तीपटूंच्या आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील स्पर्धात्मक क्षमतेकडे पुन्हा लक्ष वेधले गेले. कुस्तीमध्ये शारीरिक ताकद, तंत्र, प्रतिस्पर्ध्याच्या हालचालींचा अंदाज आणि योग्य वेळी गुण मिळवण्याची क्षमता महत्त्वाची असते.

स्पर्धा परीक्षांच्या दृष्टीने क्रीडा क्षेत्रातील खेळाडूंची नावे, खेळ, वजनी गट आणि स्पर्धेतील टप्पे यांची नोंद ठेवणे उपयुक्त ठरते.

महत्त्वाचे मुद्दे:

• खेळ: कुस्ती
• खेळाडू: काजल धोचक आणि नीलम सिरोही
• काजल यांचा वजनी गट: 76 किलो
• उपांत्य फेरीतील गुण: 10–7

5. GST नियमांमध्ये 1 नोव्हेंबरपासून महत्त्वाचे बदल

व्यवसाय आणि करप्रणालीशी संबंधित एक महत्त्वाची घडामोड म्हणजे वस्तू व सेवा कर (GST) व्यवस्थेतील काही नियमांमध्ये होणारे बदल. रॉयटर्सच्या 27 ऑक्टोबरच्या वृत्तानुसार, 1 नोव्हेंबर 2026 पासून GST नियमांमधील काही सुधारणा लागू होणार आहेत. Reuters

या बदलांमध्ये विक्रीनंतर ग्राहकांना दिल्या जाणाऱ्या सवलतींच्या नियमांमध्ये सुलभता आणणे आणि काही विशिष्ट परिस्थितींमध्ये करपरतावा मिळण्याची प्रक्रिया वेगवान करणे यांचा समावेश आहे.

व्यवसायांमध्ये अनेकदा उत्पादन विकल्यानंतर सवलत दिली जाते. अशा सवलतींची करप्रणालीत योग्य नोंद करणे आवश्यक असते. नियमांमधील सुलभतेमुळे व्यावसायिकांना करसंबंधित अनुपालन करताना मदत होण्याची अपेक्षा आहे.

याशिवाय, इनपुटवर भरलेला कर आणि विक्रीवर जमा होणारा कर यामध्ये विसंगती निर्माण झाल्यास काही व्यवसायांना परतावा मिळण्यास विलंब होऊ शकतो. सुधारित प्रक्रियेचा उद्देश पात्र प्रकरणांमध्ये तात्पुरता करपरतावा अधिक वेगाने उपलब्ध करून देणे हा आहे.

परीक्षेसाठी महत्त्वाचे मुद्दे:

• GST चे पूर्ण नाव: Goods and Services Tax
• भारतातील GST अंमलबजावणीची सुरुवात: 1 जुलै 2017
• चर्चेतील बदल लागू होण्याची तारीख: 1 नोव्हेंबर 2026
• प्रमुख उद्देश: करप्रक्रिया सुलभ करणे आणि पात्र व्यवसायांना परतावा मिळण्यास मदत करणे

टीप: करदात्यांनी प्रत्यक्ष व्यवहार करताना संबंधित अधिसूचना आणि GST पोर्टलवरील अधिकृत मार्गदर्शक सूचना तपासाव्यात.

6. भारतातील जनुकीय विविधतेमुळे संशोधनाला नवी संधी

विज्ञान आणि संशोधन क्षेत्रात भारतातील जनुकीय विविधतेचे महत्त्व अधोरेखित करण्यात आले. विज्ञान व तंत्रज्ञान मंत्रालयाच्या 27 ऑक्टोबरच्या प्रसिद्धीपत्रकानुसार, भारतातील जनुकीय विविधतेमुळे देशाला जनुक संशोधनासाठी जागतिक स्तरावरील महत्त्वाचे केंद्र बनण्याची संधी आहे. Press Information Bureau

जनुकीय विविधता म्हणजे सजीवांच्या जनुकांमध्ये आढळणारे फरक. मानवी जनुकीय विविधतेचा अभ्यास केल्याने विविध लोकसमूहांमधील जैविक फरक समजून घेण्यास मदत होते. वैद्यकीय संशोधन, रोगांचा अभ्यास आणि विशिष्ट उपचारपद्धती विकसित करण्यासाठी या माहितीचा उपयोग होऊ शकतो.

भारतामध्ये विविध भौगोलिक प्रदेश, लोकसमूह आणि जीवनशैली असल्यामुळे जनुकीय संशोधनासाठी महत्त्वपूर्ण संधी उपलब्ध होतात. मात्र अशा संशोधनामध्ये व्यक्तींच्या आनुवंशिक माहितीची गोपनीयता, माहितीचा सुरक्षित वापर आणि संशोधनासाठी आवश्यक नैतिक नियम पाळणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे.

स्पर्धा परीक्षेसाठी मुद्दे:

• विषय: जनुकीय विविधता आणि जनुक संशोधन
• संबंधित क्षेत्र: जैवतंत्रज्ञान व वैद्यकीय संशोधन
• संभाव्य उपयोग: रोगांचा अभ्यास, वैद्यकीय संशोधन आणि आरोग्यविषयक नवोपक्रम
• संबंधित मंत्रालय: विज्ञान व तंत्रज्ञान मंत्रालय

7. 27 ऑक्टोबरच्या चालू घडामोडींचा झटपट आढावा

निष्कर्ष

27 ऑक्टोबर 2026 च्या चालू घडामोडींमध्ये विज्ञान व तंत्रज्ञानातील नवोपक्रम, BRICS देशांमधील संसदीय सहकार्य, चक्रीवादळाच्या पार्श्वभूमीवरील आपत्ती व्यवस्थापन, भारतीय महिला कुस्तीपटूंची कामगिरी आणि GST नियमांमधील बदल या विषयांना विशेष महत्त्व होते.

MPSC, तलाठी, पोलीस भरती, ग्रामसेवक आणि इतर स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांनी या घटनांमधील महत्त्वाच्या तारखा, संस्था, ठिकाणे आणि संबंधित व्यक्तींची नोंद ठेवावी. केवळ बातम्या वाचण्याऐवजी त्यावर आधारित वस्तुनिष्ठ प्रश्न सोडवल्यास उजळणी अधिक परिणामकारक होऊ शकते.

अधिकृत व विश्वसनीय स्रोत:

1. पत्र सूचना कार्यालय (PIB)
2. पंतप्रधान कार्यालय
3. आकाशवाणी न्यूज
4. भारतीय हवामान विभाग (IMD)
5. अधिकृत GST पोर्टल

27 ऑक्टोबर 2026 चालू घडामोडी – 30 महत्त्वाचे MCQ

MPSC, तलाठी, पोलीस भरती, ग्रामसेवक आणि इतर स्पर्धा परीक्षांसाठी खालील बहुपर्यायी प्रश्न सरावासाठी दिले आहेत.

बहुपर्यायी प्रश्न (MCQ)

प्रश्न 1. ESTIC 2026 परिषदेचे आयोजन कोणत्या शहरात करण्यात आले?

A) मुंबई
B) नवी दिल्ली
C) पुणे
D) बेंगळुरू

प्रश्न 2. ESTIC या संक्षिप्त नावाचा संबंध कोणत्या क्षेत्राशी आहे?

A) कृषी आणि सिंचन
B) क्रीडा आणि मनोरंजन
C) विज्ञान, तंत्रज्ञान आणि नवोपक्रम
D) पर्यटन आणि संस्कृती

प्रश्न 3. ESTIC 2026 परिषदेचा नियोजित कालावधी कोणता होता?

A) 25 ते 27 ऑक्टोबर
B) 26 ते 28 ऑक्टोबर
C) 27 ते 29 ऑक्टोबर
D) 28 ते 30 ऑक्टोबर

प्रश्न 4. भारत मंडपम कोणत्या शहरात आहे?

A) हैदराबाद
B) नवी दिल्ली
C) चेन्नई
D) जयपूर

प्रश्न 5. कृत्रिम बुद्धिमत्तेचे इंग्रजी संक्षिप्त रूप कोणते?

A) IT
B) AI
C) BI
D) AR

प्रश्न 6. BRICS संसदीय मंचाच्या 12व्या बैठकीचे आयोजन कुठे करण्यात आले?

A) नवी दिल्ली
B) बीजिंग
C) मॉस्को
D) जोहान्सबर्ग

प्रश्न 7. BRICS मंचाचा संबंध मुख्यतः कशाशी आहे?

A) केवळ क्रीडा स्पर्धा
B) आंतरराष्ट्रीय आर्थिक व राजनैतिक सहकार्य
C) केवळ पर्यावरणीय पर्यटन
D) केवळ अंतराळ संशोधन

प्रश्न 8. BRICS संसदीय मंचाच्या बैठकीत कोणता महत्त्वाचा दस्तऐवज स्वीकारण्यात आला?

A) व्यापार परवाना
B) संयुक्त घोषणापत्र
C) निवडणूक निकाल
D) क्रीडा करार

प्रश्न 9. संसदीय मंचाचा प्रमुख उद्देश कोणता?

A) संसद सदस्यांमध्ये विचारविनिमय आणि सहकार्य
B) केवळ लष्करी प्रशिक्षण
C) खासगी कंपन्यांचे व्यवस्थापन
D) आंतरराष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धा आयोजित करणे

प्रश्न 10. चक्रीवादळाच्या संभाव्य परिणामांवर लक्ष ठेवण्यासाठी भारतात कोणती संस्था हवामानविषयक सूचना देते?

A) भारतीय हवामान विभाग
B) भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण
C) भारतीय निवडणूक आयोग
D) विद्यापीठ अनुदान आयोग

प्रश्न 11. IMD चे पूर्ण नाव काय आहे?

A) Indian Meteorological Department
B) International Medical Division
C) Indian Marine Directorate
D) International Meteorology Development

प्रश्न 12. चक्रीवादळाच्या वेळी कोणती खबरदारी योग्य आहे?

A) समुद्रकिनारी जाणे
B) अधिकृत हवामान सूचना पाळणे
C) अफवा पसरवणे
D) प्रशासनाच्या सूचनांकडे दुर्लक्ष करणे

प्रश्न 13. चक्रीवादळामुळे कोणता धोका निर्माण होऊ शकतो?

A) जोरदार वारे आणि मुसळधार पाऊस
B) भूकंप नेहमीच होतो
C) ज्वालामुखीचा उद्रेक होतो
D) हिमनद्या त्वरित तयार होतात

प्रश्न 14. काजल धोचक कोणत्या खेळाशी संबंधित आहेत?

A) बॉक्सिंग
B) कुस्ती
C) बॅडमिंटन
D) हॉकी

प्रश्न 15. काजल धोचक यांनी कोणत्या वजनी गटात उपांत्य फेरी खेळली?

A) 50 किलो
B) 53 किलो
C) 68 किलो
D) 76 किलो

प्रश्न 16. दिलेल्या वृत्तानुसार काजल धोचक यांनी उपांत्य फेरीत किती गुणांनी विजय मिळवला?

A) 7–5
B) 8–6
C) 10–7
D) 12–9

प्रश्न 17. कुस्तीमध्ये खेळाडूंचे वर्गीकरण प्रामुख्याने कशानुसार केले जाते?

A) उंचीनुसारच
B) वजनी गटानुसार
C) जन्मस्थानानुसार
D) भाषेनुसार

प्रश्न 18. GST चे पूर्ण नाव काय आहे?

A) General Sales Tariff
B) Goods and Services Tax
C) Government Service Transfer
D) General Service Trade

प्रश्न 19. भारतात GST कधी लागू झाला?

A) 1 जानेवारी 2016
B) 1 एप्रिल 2017
C) 1 जुलै 2017
D) 15 ऑगस्ट 2018

प्रश्न 20. GST हा कोणत्या प्रकारचा कर आहे?

A) वस्तू व सेवांवरील कर
B) केवळ उत्पन्नावरील कर
C) केवळ मालमत्ता कर
D) केवळ कृषी उत्पन्न कर

प्रश्न 21. भारतातील अधिकृत GST पोर्टल कोणते?

A) gst.gov.in
B) india.gov.in
C) rbi.org.in
D) uidai.gov.in

प्रश्न 22. इनपुट टॅक्स क्रेडिटचा संबंध कशाशी आहे?

A) करप्रणाली
B) क्रीडा प्रशिक्षण
C) हवामान अंदाज
D) मतदार नोंदणी

प्रश्न 23. जनुकीय विविधता म्हणजे काय?

A) सजीवांमधील जनुकीय फरक
B) फक्त हवामानातील बदल
C) केवळ मातीचा रंग
D) लोकसंख्येतील वयोगट

प्रश्न 24. जनुक संशोधनाचा कोणत्या क्षेत्रात उपयोग होऊ शकतो?

A) वैद्यकीय संशोधन
B) रोगांचा अभ्यास
C) वैयक्तिक उपचारपद्धतींचा विकास
D) वरील सर्व

प्रश्न 25. जैवतंत्रज्ञानाचा इंग्रजी शब्द कोणता?

A) Biotechnology
B) Geotechnology
C) Hydrology
D) Astronomy

प्रश्न 26. जनुकीय माहितीच्या वापरात कोणती बाब महत्त्वाची आहे?

A) गोपनीयता आणि नैतिक नियम
B) माहिती सार्वजनिक करणेच बंधनकारक
C) सुरक्षा नियमांकडे दुर्लक्ष
D) परवानगीशिवाय सर्व माहिती प्रसिद्ध करणे

प्रश्न 27. भारतातील विज्ञान व तंत्रज्ञानविषयक सरकारी माहिती कोणत्या संकेतस्थळावर मिळू शकते?

A) pib.gov.in
B) mausam.imd.gov.in
C) gst.gov.in
D) वरीलपैकी एकापेक्षा अधिक संकेतस्थळे वेगवेगळ्या विषयांसाठी उपयुक्त आहेत

प्रश्न 28. PIB चे पूर्ण नाव काय आहे?

A) Press Information Bureau
B) Public Investment Board
C) Private Information Branch
D) Parliamentary Internet Bureau

प्रश्न 29. स्पर्धा परीक्षांसाठी चालू घडामोडींचा अभ्यास करताना सर्वात विश्वासार्ह पद्धत कोणती?

A) फक्त सोशल मीडियावरील पोस्ट वाचणे
B) अधिकृत स्रोतांमधून बातम्यांची पडताळणी करणे
C) अपुष्ट संदेश पाठ करणे
D) जुन्या बातम्यांना नवीन समजणे

प्रश्न 30. चालू घडामोडींची प्रभावी उजळणी करण्यासाठी कोणती पद्धत उपयुक्त आहे?

A) महत्त्वाच्या तारखा व व्यक्तींच्या नोंदी करणे
B) MCQ सोडवणे
C) चुकीच्या उत्तरांचे पुनरावलोकन करणे
D) वरील सर्व

उत्तरतालिका

महत्त्वाची सूचना: हे प्रश्न आधीच्या लेखातील मुद्द्यांवर आधारित सरावासाठी आहेत. विशेषतः चक्रीवादळ, क्रीडा निकाल आणि GST मधील 2026 चे बदल यांसारख्या ताज्या घटनांची माहिती परीक्षेपूर्वी संबंधित अधिकृत स्रोतांवरून पडताळून घ्या.