1 जून 2026 चालू घडामोडी: स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत महत्त्वाच्या राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय घडामोडी
1 जून 2026 रोजी देश-विदेशात अनेक महत्त्वाच्या घटना घडल्या आहेत. UPSC, MPSC, SSC, Banking, Police Bharti, Talathi Bharti तसेच इतर स्पर्धा परीक्षांच्या दृष्टीने या चालू घडामोडी अत्यंत उपयुक्त आहेत. खालील घडामोडींचा अभ्यास केल्यास परीक्षेत चालू घडामोडींवरील प्रश्न सोडवणे अधिक सोपे होईल.
भारतातील महत्त्वाच्या घडामोडी
1. जागतिक दुग्ध दिन साजरा
1 जून हा दिवस दरवर्षी “जागतिक दुग्ध दिन” म्हणून साजरा केला जातो. दुग्ध व्यवसायाचे अर्थव्यवस्थेतील योगदान आणि पोषणातील महत्त्व याबाबत जनजागृती करण्यासाठी हा दिवस साजरा केला जातो. भारत हा जगातील सर्वात मोठा दूध उत्पादक देश आहे.
2. केंद्रीय अर्थ मंत्रालयाचा आर्थिक आढावा
केंद्रीय अर्थ मंत्रालयाने देशातील आर्थिक वाढीबाबत सकारात्मक संकेत दिले आहेत. उत्पादन, सेवा आणि डिजिटल व्यवहार क्षेत्रात वाढ होत असल्याचे अहवालात नमूद करण्यात आले आहे.
3. डिजिटल इंडिया अभियानाला गती
केंद्र सरकारने ग्रामीण भागात डिजिटल सेवा पोहोचविण्यासाठी नवीन उपक्रम जाहीर केले आहेत. ई-गव्हर्नन्स सेवा अधिक सुलभ करण्यावर भर दिला जात आहे.
4. भारतीय रेल्वेचा आधुनिकीकरण प्रकल्प
भारतीय रेल्वेने अनेक नवीन तंत्रज्ञानाधारित प्रकल्पांना मंजुरी दिली आहे. प्रवाशांच्या सुरक्षिततेसाठी आधुनिक सिग्नल प्रणाली आणि स्मार्ट मॉनिटरिंग यंत्रणा विकसित करण्यात येत आहे.
5. कृषी क्षेत्रासाठी नवीन योजना
शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढविण्यासाठी कृषी क्षेत्रात तंत्रज्ञानाचा वापर वाढविण्यावर सरकारचा भर आहे. कृषी उत्पादन साखळी मजबूत करण्यासाठी विविध उपाययोजना सुरू करण्यात आल्या आहेत.
आंतरराष्ट्रीय घडामोडी
6. संयुक्त राष्ट्रसंघाची हवामान परिषद
हवामान बदलाच्या परिणामांवर चर्चा करण्यासाठी विविध देशांच्या प्रतिनिधींची बैठक आयोजित करण्यात आली. कार्बन उत्सर्जन कमी करण्यासाठी जागतिक सहकार्यावर भर देण्यात आला.
7. जागतिक अर्थव्यवस्थेतील सुधारणा
आंतरराष्ट्रीय वित्तीय संस्थांनी अनेक देशांतील आर्थिक स्थिती सुधारत असल्याचे संकेत दिले आहेत. गुंतवणूक आणि व्यापार क्षेत्रात वाढ नोंदवली जात आहे.
8. कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) क्षेत्रातील प्रगती
जगभरातील तंत्रज्ञान कंपन्या AI आधारित नवीन उत्पादने आणि सेवा विकसित करत आहेत. शिक्षण, आरोग्य आणि उद्योग क्षेत्रात AI चा वापर वाढत आहे.
9. अंतराळ संशोधन क्षेत्रातील नवीन यश
अनेक देशांनी नवीन उपग्रह प्रक्षेपण मोहिमा यशस्वीरित्या पूर्ण केल्या आहेत. अंतराळ संशोधनातील स्पर्धा अधिक तीव्र होत आहे.
10. जागतिक व्यापार वाढीचे संकेत
आंतरराष्ट्रीय व्यापार संघटनांनी जागतिक व्यापारात सुधारणा होत असल्याचे नमूद केले आहे. निर्यात आणि आयात क्षेत्रात सकारात्मक वाढ दिसून येत आहे.
क्रीडा घडामोडी
11. भारतीय खेळाडूंची उल्लेखनीय कामगिरी
विविध आंतरराष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये भारतीय खेळाडूंनी उत्कृष्ट कामगिरी करून देशाचा गौरव वाढविला आहे.
12. आगामी क्रीडा स्पर्धांची तयारी
आंतरराष्ट्रीय स्पर्धांसाठी विविध देशांनी तयारी सुरू केली असून प्रशिक्षण शिबिरांचे आयोजन करण्यात येत आहे.
विज्ञान व तंत्रज्ञान
13. हरित ऊर्जा प्रकल्पांना चालना
सौर आणि पवन ऊर्जा क्षेत्रात गुंतवणूक वाढत असून स्वच्छ ऊर्जेला प्राधान्य दिले जात आहे.
14. सायबर सुरक्षा उपाय मजबूत
डिजिटल व्यवहार वाढत असल्याने सायबर सुरक्षेसाठी नवीन धोरणे आणि तांत्रिक उपाययोजना राबविण्यात येत आहेत.
15. आरोग्य क्षेत्रातील संशोधन
वैद्यकीय संशोधन क्षेत्रात नवीन प्रगती होत असून अनेक आजारांवरील उपचार पद्धती अधिक प्रभावी बनत आहेत.
राज्यस्तरीय महत्त्वाच्या घडामोडी
16. महाराष्ट्रातील पायाभूत सुविधा विकास
राज्यातील रस्ते, पूल आणि वाहतूक प्रकल्पांना गती देण्यासाठी विविध योजनांची अंमलबजावणी सुरू आहे.
17. जलसंधारण प्रकल्पांना प्राधान्य
पाणीटंचाईवर मात करण्यासाठी राज्य सरकारने जलसंधारणाच्या विविध प्रकल्पांना प्रोत्साहन दिले आहे.
18. शिक्षण क्षेत्रातील सुधारणा
विद्यार्थ्यांसाठी डिजिटल शिक्षण साधने आणि कौशल्य विकास कार्यक्रमांवर भर दिला जात आहे.
19. उद्योग गुंतवणुकीत वाढ
राज्यात नवीन उद्योग प्रकल्पांमुळे रोजगाराच्या संधी वाढण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
20. महिला सक्षमीकरण उपक्रम
महिलांसाठी स्वयंरोजगार आणि आर्थिक स्वावलंबन वाढविणाऱ्या योजनांची अंमलबजावणी सुरू आहे.
निष्कर्ष
1 जून 2026 च्या चालू घडामोडींचा अभ्यास स्पर्धा परीक्षांच्या तयारीसाठी अत्यंत महत्त्वाचा आहे. राष्ट्रीय, आंतरराष्ट्रीय, आर्थिक, वैज्ञानिक, क्रीडा आणि राज्यस्तरीय घडामोडींचे नियमित वाचन केल्यास परीक्षांमध्ये चांगले गुण मिळविण्यास मदत होते. चालू घडामोडींचा सातत्याने अभ्यास करून अद्ययावत माहिती मिळवणे हे यशाचे महत्त्वाचे सूत्र आहे.
हे देखील वाचा
29 मे 2026 चालू घडामोडी | भारत आणि जगातील महत्त्वाच्या ताज्या घडामोडी | Daily Current Affairs 2026
1 जून 2026 चालू घडामोडी – 30 महत्त्वाचे MCQ
1. जागतिक दुग्ध दिन दरवर्षी कधी साजरा केला जातो?
A) 30 मे
B) 31 मे
C) 1 जून
D) 5 जून
उत्तर: C) 1 जून
2. भारत हा जगातील कितव्या क्रमांकाचा दूध उत्पादक देश आहे?
A) दुसरा
B) तिसरा
C) पहिला
D) चौथा
उत्तर: C) पहिला
3. डिजिटल इंडिया अभियानाचा मुख्य उद्देश काय आहे?
A) कृषी विकास
B) डिजिटल सेवा विस्तार
C) औद्योगिक विकास
D) पर्यटन विकास
उत्तर: B) डिजिटल सेवा विस्तार
4. भारतीय रेल्वे आधुनिकीकरणात कोणत्या प्रणालीवर भर दिला जात आहे?
A) जुन्या इंजिनांवर
B) स्मार्ट सिग्नल प्रणाली
C) तिकीट दरवाढ
D) खासगीकरण
उत्तर: B) स्मार्ट सिग्नल प्रणाली
5. शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवण्यासाठी सरकार कोणत्या क्षेत्रावर भर देत आहे?
A) पर्यटन
B) तंत्रज्ञानाधारित शेती
C) आयात
D) संरक्षण
उत्तर: B) तंत्रज्ञानाधारित शेती
6. हवामान बदलावर चर्चा करण्यासाठी कोणती संस्था परिषद आयोजित करते?
A) WHO
B) IMF
C) संयुक्त राष्ट्रसंघ
D) WTO
उत्तर: C) संयुक्त राष्ट्रसंघ
7. कार्बन उत्सर्जन कमी करण्याचा संबंध कोणाशी आहे?
A) शिक्षण
B) हवामान बदल
C) व्यापार
D) क्रीडा
उत्तर: B) हवामान बदल
8. AI चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) Artificial Intelligence
B) Automatic Internet
C) Advanced Information
D) Artificial Internet
उत्तर: A) Artificial Intelligence
9. AI चा वापर खालीलपैकी कोणत्या क्षेत्रात वाढत आहे?
A) आरोग्य
B) शिक्षण
C) उद्योग
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
10. अंतराळ संशोधनाशी संबंधित कोणती क्रिया महत्त्वाची आहे?
A) उपग्रह प्रक्षेपण
B) वृक्षारोपण
C) मत्स्यपालन
D) दुग्ध व्यवसाय
उत्तर: A) उपग्रह प्रक्षेपण
11. जागतिक व्यापार वाढल्यास कोणत्या क्षेत्राला फायदा होतो?
A) निर्यात-आयात
B) हवामान
C) क्रीडा
D) आरोग्य
उत्तर: A) निर्यात-आयात
12. हरित ऊर्जा म्हणजे काय?
A) कोळसा ऊर्जा
B) पेट्रोल ऊर्जा
C) स्वच्छ ऊर्जा
D) अणुऊर्जा
उत्तर: C) स्वच्छ ऊर्जा
13. सौर ऊर्जा ही कोणत्या प्रकारची ऊर्जा आहे?
A) अक्षय ऊर्जा
B) जीवाश्म ऊर्जा
C) रासायनिक ऊर्जा
D) अणुऊर्जा
उत्तर: A) अक्षय ऊर्जा
14. सायबर सुरक्षा कोणाशी संबंधित आहे?
A) डिजिटल संरक्षण
B) शेती
C) पर्यटन
D) वाहतूक
उत्तर: A) डिजिटल संरक्षण
15. वैद्यकीय संशोधनाचा उद्देश काय आहे?
A) नवीन उपचार पद्धती विकसित करणे
B) व्यापार वाढवणे
C) पर्यटन वाढवणे
D) उद्योग वाढवणे
उत्तर: A) नवीन उपचार पद्धती विकसित करणे
16. महाराष्ट्रात कोणत्या क्षेत्रातील विकासाला गती दिली जात आहे?
A) पायाभूत सुविधा
B) समुद्र वाहतूक
C) खाणकाम
D) विमाननिर्मिती
उत्तर: A) पायाभूत सुविधा
17. जलसंधारण प्रकल्पांचा मुख्य उद्देश काय आहे?
A) पाणी बचत
B) व्यापार वाढ
C) पर्यटन विकास
D) शिक्षण विकास
उत्तर: A) पाणी बचत
18. डिजिटल शिक्षणाचा फायदा कोणाला होतो?
A) विद्यार्थी
B) शेतकरी
C) व्यापारी
D) खेळाडू
उत्तर: A) विद्यार्थी
19. उद्योग गुंतवणुकीमुळे कोणती संधी वाढते?
A) रोजगार
B) प्रदूषण
C) आयात
D) महागाई
उत्तर: A) रोजगार
20. महिला सक्षमीकरण योजनांचा उद्देश काय आहे?
A) आर्थिक स्वावलंबन
B) निर्यात वाढ
C) संरक्षण खर्च
D) व्यापार करार
उत्तर: A) आर्थिक स्वावलंबन
21. जागतिक दुग्ध दिनाचा संबंध कोणत्या क्षेत्राशी आहे?
A) दुग्ध व्यवसाय
B) अंतराळ संशोधन
C) क्रीडा
D) संरक्षण
उत्तर: A) दुग्ध व्यवसाय
22. आर्थिक वाढीचे प्रमुख निर्देशक कोणते आहेत?
A) उत्पादन व सेवा क्षेत्र
B) फक्त शेती
C) फक्त पर्यटन
D) फक्त उद्योग
उत्तर: A) उत्पादन व सेवा क्षेत्र
23. ई-गव्हर्नन्सचा उद्देश काय आहे?
A) सरकारी सेवा ऑनलाइन उपलब्ध करणे
B) रेल्वे चालवणे
C) उद्योग सुरू करणे
D) व्यापार वाढवणे
उत्तर: A) सरकारी सेवा ऑनलाइन उपलब्ध करणे
24. हवामान बदलामुळे कोणती समस्या वाढते?
A) नैसर्गिक आपत्ती
B) साक्षरता
C) निर्यात
D) उत्पादन
उत्तर: A) नैसर्गिक आपत्ती
25. पवन ऊर्जा कोणत्या श्रेणीत मोडते?
A) अक्षय ऊर्जा
B) जीवाश्म ऊर्जा
C) रासायनिक ऊर्जा
D) अणुऊर्जा
उत्तर: A) अक्षय ऊर्जा
26. सायबर सुरक्षेचा संबंध कोणाशी आहे?
A) इंटरनेट आणि डेटा संरक्षण
B) शेती
C) मत्स्यव्यवसाय
D) दुग्धव्यवसाय
उत्तर: A) इंटरनेट आणि डेटा संरक्षण
27. भारतातील डिजिटल व्यवहार वाढण्यामागील प्रमुख कारण कोणते?
A) तंत्रज्ञानाचा वापर
B) पावसाचे प्रमाण
C) लोकसंख्या घट
D) निर्यात
उत्तर: A) तंत्रज्ञानाचा वापर
28. अंतराळ क्षेत्रातील प्रगतीमुळे कोणत्या क्षेत्राला चालना मिळते?
A) विज्ञान व तंत्रज्ञान
B) पर्यटन
C) कृषी
D) मत्स्यव्यवसाय
उत्तर: A) विज्ञान व तंत्रज्ञान
29. कौशल्य विकास कार्यक्रम कोणासाठी महत्त्वाचे आहेत?
A) युवक व विद्यार्थी
B) फक्त व्यापारी
C) फक्त शेतकरी
D) फक्त अधिकारी
उत्तर: A) युवक व विद्यार्थी
30. स्पर्धा परीक्षांसाठी चालू घडामोडींचा अभ्यास का महत्त्वाचा आहे?
A) सामान्य ज्ञान वाढते
B) परीक्षेत मदत होते
C) अद्ययावत माहिती मिळते
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
