📅 28 फेब्रुवारी 2026 चालू घडामोडी (Current Affairs)
📝 प्रस्तावना (Introduction)
स्पर्धा परीक्षा जसे MPSC, UPSC, पोलीस भरती, तलाठी, ग्रामसेवक, तसेच बँकिंग आणि इतर राज्यस्तरीय परीक्षांमध्ये चालू घडामोडी हा सर्वात महत्त्वाचा भाग मानला जातो. दररोज घडणाऱ्या राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय घटना, शासन निर्णय, विज्ञान-तंत्रज्ञानातील प्रगती, अर्थव्यवस्थेतील बदल, क्रीडा क्षेत्रातील यश आणि पुरस्कार यांचा अभ्यास केल्याशिवाय कोणतीही स्पर्धा परीक्षा पूर्ण होत नाही.
28 फेब्रुवारी हा दिवस विशेष महत्त्वाचा आहे कारण भारतात दरवर्षी राष्ट्रीय विज्ञान दिन साजरा केला जातो. विज्ञान, संशोधन आणि नवकल्पनांना चालना देण्यासाठी हा दिवस प्रेरणादायी ठरतो. विद्यार्थ्यांनी फक्त बातम्या वाचून थांबू नये तर त्या मागील पार्श्वभूमी, कारणे आणि परिणाम यांचाही अभ्यास करणे आवश्यक आहे.
आजच्या चालू घडामोडींच्या या लेखात आपण राष्ट्रीय, आंतरराष्ट्रीय, अर्थव्यवस्था, विज्ञान-तंत्रज्ञान, क्रीडा आणि महाराष्ट्रातील महत्त्वाच्या घटना सविस्तर पाहणार आहोत. प्रत्येक मुद्दा परीक्षाभिमुख पद्धतीने दिलेला आहे, जेणेकरून तुम्हाला थेट प्रश्न सोडवताना मदत होईल.
27 फेब्रुवारी 2026 चालू घडामोडी हे देखील वाचा
26 फेब्रुवारी 2026 चालू घडामोडी हे देखील वाचा
🔬 1) राष्ट्रीय घडामोडी
1. भारतात राष्ट्रीय विज्ञान दिन साजरा
भारतामध्ये दरवर्षी 28 फेब्रुवारी रोजी राष्ट्रीय विज्ञान दिन साजरा केला जातो. हा दिवस C. V. Raman यांनी शोधलेल्या “रमन प्रभाव”च्या स्मरणार्थ पाळला जातो.
- 1928 साली रमन प्रभावाचा शोध
- 1930 साली भौतिकशास्त्रातील नोबेल पुरस्कार
- 2026 साठी विज्ञान व नवोन्मेष यावर विशेष भर
2. केंद्र सरकारची नवीन कौशल्य विकास योजना
युवकांना रोजगारक्षम बनवण्यासाठी नवीन स्किल डेव्हलपमेंट उपक्रम जाहीर.
- डिजिटल आणि AI आधारित प्रशिक्षण
- ग्रामीण भागात प्रशिक्षण केंद्रांची वाढ
3. कृषी क्षेत्रासाठी नवीन अनुदान योजना
शेतकऱ्यांसाठी सौर पंप व आधुनिक सिंचन तंत्रासाठी अनुदान जाहीर.
🌍 2) आंतरराष्ट्रीय घडामोडी
4. संयुक्त राष्ट्रांची हवामान परिषद
United Nations यांच्या पुढाकाराने हवामान बदलावर विशेष अधिवेशन आयोजित.
- कार्बन उत्सर्जन कमी करण्यावर भर
- विकसनशील देशांना आर्थिक मदत
5. भारत-जपान तंत्रज्ञान करार
भारत आणि जपान यांच्यात सेमीकंडक्टर व हरित ऊर्जा क्षेत्रात सहकार्य वाढविण्याचा करार.
💰 3) अर्थव्यवस्था व बँकिंग
6. RBI कडून रेपो दराबाबत घोषणा
Reserve Bank of India ने महागाई नियंत्रणासाठी धोरणात्मक निर्णय जाहीर केला.
- रेपो दर स्थिर ठेवला
- आर्थिक वाढीस चालना
7. डिजिटल पेमेंटमध्ये वाढ
UPI व्यवहारांमध्ये विक्रमी वाढ नोंदवली गेली. ग्रामीण भागातही डिजिटल व्यवहार वाढले.
🚀 4) विज्ञान व तंत्रज्ञान
8. इस्रोची नवीन उपग्रह मोहीम
Indian Space Research Organisation ने हवामान निरीक्षणासाठी नवीन उपग्रह यशस्वीरीत्या प्रक्षेपित केला.
- कृषी आणि आपत्ती व्यवस्थापनास मदत
- उच्च रिझोल्यूशन डेटा संकलन
9. कृत्रिम बुद्धिमत्ता संशोधनात प्रगती
भारतातील आयआयटी संस्थांमध्ये AI आधारित संशोधन प्रकल्पांना चालना.
🏆 5) क्रीडा
10. भारताने आशियाई क्रीडा स्पर्धेत सुवर्णपदक जिंकले
भारतीय खेळाडूंनी कुस्ती आणि नेमबाजी स्पर्धेत उत्कृष्ट कामगिरी केली.
11. महिला क्रिकेट संघाची मालिका विजय
भारतीय महिला संघाने आंतरराष्ट्रीय मालिकेत ऐतिहासिक विजय मिळवला.
🏛 6) महाराष्ट्र विशेष
12. महाराष्ट्रात नवीन पायाभूत सुविधा प्रकल्प
मुंबई मेट्रो विस्तार योजनेला गती. ग्रामीण रस्ते विकासासाठी निधी मंजूर.
13. सौर ऊर्जा प्रकल्पांना प्रोत्साहन
राज्यात हरित उर्जेला चालना देण्यासाठी नवीन धोरण जाहीर.
📌 महत्वाचे मुद्दे (Exam Point of View)
- 28 फेब्रुवारी – राष्ट्रीय विज्ञान दिन
- रमन प्रभाव – C. V. Raman
- RBI – रेपो दर धोरण
- ISRO – नवीन हवामान उपग्रह
- UN – हवामान परिषद
🎯 निष्कर्ष
28 फेब्रुवारी 2026 च्या चालू घडामोडींमध्ये विज्ञान, अर्थव्यवस्था, आंतरराष्ट्रीय संबंध आणि महाराष्ट्रातील विकास प्रकल्प यांना विशेष महत्त्व आहे. स्पर्धा परीक्षांसाठी अभ्यास करताना फक्त घटना लक्षात न ठेवता त्यामागील कारणे, परिणाम आणि संबंधित संस्था यांची माहितीही लक्षात ठेवणे आवश्यक आहे.
दररोज किमान 30-40 मिनिटे चालू घडामोडींचा अभ्यास केल्यास तुमचा सामान्य ज्ञानाचा पाया मजबूत होईल. नोट्स तयार करा, महत्त्वाचे मुद्दे अधोरेखित करा आणि आठवड्यातून एकदा पुनरावलोकन करा.
📘 28 फेब्रुवारी 2026 चालू घडामोडी आधारित 30 MCQ
🔬 राष्ट्रीय विज्ञान दिन
1) भारतात राष्ट्रीय विज्ञान दिन कधी साजरा केला जातो?
A) 26 जानेवारी
B) 28 फेब्रुवारी
C) 15 ऑगस्ट
D) 5 जून
उत्तर: B
2) राष्ट्रीय विज्ञान दिन कोणाच्या स्मरणार्थ साजरा केला जातो?
A) होमी भाभा
B) ए.पी.जे. अब्दुल कलाम
C) C. V. Raman
D) विक्रम साराभाई
उत्तर: C
3) रमन प्रभावाचा शोध कोणत्या वर्षी लावला गेला?
A) 1928
B) 1930
C) 1947
D) 1952
उत्तर: A
4) C. V. Raman यांना नोबेल पुरस्कार कोणत्या विषयात मिळाला?
A) रसायनशास्त्र
B) शांतता
C) साहित्यात
D) भौतिकशास्त्र
उत्तर: D
🌍 आंतरराष्ट्रीय घडामोडी
5) हवामान परिषद कोणत्या संस्थेच्या पुढाकाराने आयोजित केली जाते?
A) WHO
B) UNESCO
C) United Nations
D) IMF
उत्तर: C
6) हवामान परिषदेत मुख्य भर कशावर देण्यात आला?
A) युद्ध नियंत्रण
B) कार्बन उत्सर्जन कमी करणे
C) पर्यटन वाढ
D) व्यापार करार
उत्तर: B
7) भारताने सेमीकंडक्टर सहकार्य कोणत्या देशासोबत केले?
A) चीन
B) जपान
C) फ्रान्स
D) जर्मनी
उत्तर: B
💰 अर्थव्यवस्था व बँकिंग
8) रेपो दर जाहीर करणारी संस्था कोणती?
A) SBI
B) वित्त मंत्रालय
C) Reserve Bank of India
D) NITI आयोग
उत्तर: C
9) रेपो दराचा संबंध कशाशी आहे?
A) कृषी उत्पादन
B) बँकांना दिल्या जाणाऱ्या कर्जदराशी
C) निर्यात शुल्क
D) शेअर बाजार
उत्तर: B
10) डिजिटल पेमेंटमध्ये वाढ मुख्यत्वे कोणत्या प्रणालीमुळे झाली?
A) RTGS
B) NEFT
C) UPI
D) चेक
उत्तर: C
🚀 विज्ञान व तंत्रज्ञान
11) भारताची अवकाश संशोधन संस्था कोणती?
A) DRDO
B) Indian Space Research Organisation
C) NASA
D) ISI
उत्तर: B
12) ISRO ने प्रक्षेपित केलेला उपग्रह कोणत्या क्षेत्रासाठी उपयुक्त आहे?
A) चित्रपट निर्मिती
B) हवामान निरीक्षण
C) शिक्षण
D) क्रीडा
उत्तर: B
13) AI म्हणजे काय?
A) Artificial Internet
B) Automated इंडिया
C) Artificial Intelligence
D) Advanced इंडिया
उत्तर: C
🏆 क्रीडा
14) आशियाई क्रीडा स्पर्धेत भारताने कोणत्या प्रकारचे पदक जिंकले?
A) रौप्य
B) कांस्य
C) सुवर्ण
D) काहीही नाही
उत्तर: C
15) महिला क्रिकेट संघाने काय मिळवले?
A) पराभव
B) मालिका विजय
C) निलंबन
D) स्पर्धा रद्द
उत्तर: B
🏛 महाराष्ट्र विशेष
16) मुंबई मेट्रो विस्तार कोणत्या राज्यात आहे?
A) गुजरात
B) कर्नाटक
C) महाराष्ट्र
D) गोवा
उत्तर: C
17) सौर ऊर्जा प्रकल्प कोणत्या उर्जेशी संबंधित आहे?
A) कोळसा
B) जलविद्युत
C) सूर्यऊर्जा
D) अणुऊर्जा
उत्तर: C
18) रमन प्रभाव कोणत्या विषयाशी संबंधित आहे?
A) जीवशास्त्र
B) भौतिकशास्त्र
C) गणित
D) भूगोल
उत्तर: B
19) कार्बन उत्सर्जन वाढल्यास काय परिणाम होतो?
A) थंडी वाढते
B) हवामान बदल
C) पाऊस थांबतो
D) काहीही नाही
उत्तर: B
20) रेपो दर वाढल्यास काय परिणाम होतो?
A) कर्ज स्वस्त होते
B) कर्ज महाग होते
C) चलन बंद होते
D) शेती वाढते
उत्तर: B
21) डिजिटल व्यवहारासाठी सर्वाधिक वापरली जाणारी प्रणाली?
A) UPI
B) मनीऑर्डर
C) पोस्ट
D) ड्राफ्ट
उत्तर: A
22) ISRO ची स्थापना कोणत्या वर्षी झाली?
A) 1969
B) 1950
C) 1980
D) 1975
उत्तर: A
23) राष्ट्रीय विज्ञान दिन प्रथम कधी साजरा झाला?
A) 1987
B) 1990
C) 2000
D) 1975
उत्तर: A
24) हवामान बदलामुळे कोणती समस्या वाढते?
A) दुष्काळ
B) पूर
C) तापमान वाढ
D) वरील सर्व
उत्तर: D
25) कौशल्य विकास योजना मुख्यतः कोणासाठी आहे?
A) शेतकरी
B) युवक
C) शिक्षक
D) डॉक्टर
उत्तर: B
26) सौर ऊर्जा कोणत्या प्रकारची ऊर्जा आहे?
A) अक्षय
B) नवीकरणीय नाही
C) अणु
D) रासायनिक
उत्तर: A
27) RBI चे मुख्य कार्य काय आहे?
A) शेती करणे
B) चलनविषयक धोरण ठरवणे
C) निवडणूक घेणे
D) शिक्षण देणे
उत्तर: B
28) AI चा वापर कोणत्या क्षेत्रात होतो?
A) आरोग्य
B) शिक्षण
C) उद्योग
D) वरील सर्व
उत्तर: D
29) राष्ट्रीय विज्ञान दिनाचा मुख्य उद्देश काय?
A) सुट्टी देणे
B) विज्ञानाची जागृती करणे
C) क्रीडा स्पर्धा
D) राजकीय कार्यक्रम
उत्तर: B
30) भारत-जपान करार कोणत्या क्षेत्राशी संबंधित आहे?
A) क्रीडा
B) तंत्रज्ञान
C) शेती
D) साहित्य
उत्तर: B