20 फेब्रुवारी 2026 चालू घडामोडी
🔥 स्पर्धा परीक्षांसाठी महत्त्वाच्या राष्ट्रीय, आंतरराष्ट्रीय व राज्यस्तरीय घडामोडींचा सविस्तर आढावा
स्पर्धा परीक्षा जसे की MPSC, UPSC, Banking, Police Bharti आणि इतर राज्यस्तरीय परीक्षांसाठी चालू घडामोडी हा अत्यंत महत्त्वाचा घटक आहे. दररोज घडणाऱ्या राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय घटनांवर आधारित प्रश्न परीक्षेत विचारले जातात. खाली 20 फेब्रुवारी 2026 रोजीच्या महत्त्वाच्या आणि परीक्षाभिमुख घडामोडी सविस्तर दिलेल्या आहेत.
🏛 राष्ट्रीय घडामोडी
1) डिजिटल कृषी मिशनच्या अंमलबजावणीला गती
केंद्र सरकारने शेतकऱ्यांसाठी डिजिटल डेटाबेस तयार करण्याच्या उद्देशाने डिजिटल कृषी मिशन अधिक प्रभावीपणे राबविण्याचा निर्णय घेतला आहे. यामध्ये जमिनीची नोंद, पीक पॅटर्न, हवामान माहिती आणि बाजारभाव यांची डिजिटल नोंद केली जाणार आहे. या योजनेमुळे शेतकऱ्यांना थेट लाभ हस्तांतरण (DBT) सुलभ होणार आहे.
2) हरित उर्जेसाठी नवीन सौर ऊर्जा प्रकल्पाची घोषणा
भारताने नवीकरणीय उर्जेच्या क्षेत्रात मोठी झेप घेत 500 मेगावॅट क्षमतेच्या सौर प्रकल्पाला मंजुरी दिली आहे. यामुळे कार्बन उत्सर्जनात घट होण्यास मदत होईल आणि 2030 पर्यंत हरित उर्जा उद्दिष्ट साध्य करण्यासाठी महत्त्वाचे पाऊल ठरेल.
3) महिला उद्योजकांसाठी विशेष क्रेडिट योजना
महिला सक्षमीकरणासाठी केंद्र सरकारने नवीन कमी व्याजदराची कर्ज योजना जाहीर केली आहे. या योजनेअंतर्गत सूक्ष्म व लघुउद्योग क्षेत्रातील महिलांना आर्थिक सहाय्य दिले जाणार आहे.
🌍 आंतरराष्ट्रीय घडामोडी
4) भारत–जपान संरक्षण सहकार्य करार विस्तार
भारत आणि जपान दरम्यान संरक्षण सहकार्य अधिक मजबूत करण्यासाठी नवीन करारावर सहमती झाली आहे. या करारामुळे इंडो-पॅसिफिक प्रदेशात सुरक्षा बळकट होण्यास मदत होईल.
5) जागतिक हवामान परिषदेत भारताची भूमिका ठळक
जागतिक हवामान बदल परिषदेत भारताने विकसित देशांनी कार्बन उत्सर्जन कमी करण्यासाठी अधिक जबाबदारी स्वीकारावी अशी मागणी केली. तसेच विकसनशील देशांसाठी हवामान वित्तीय सहाय्य वाढवण्यावर भर दिला.
🏦 अर्थव्यवस्था व बँकिंग
6) रिझर्व्ह बँकेकडून रेपो दर स्थिर
Reserve Bank of India ने रेपो दरात कोणताही बदल न करता तो स्थिर ठेवण्याचा निर्णय घेतला आहे. महागाई दर नियंत्रणात ठेवण्यासाठी हा निर्णय महत्त्वाचा मानला जात आहे.
7) डिजिटल रुपयाचा विस्तार
डिजिटल चलन (CBDC) प्रकल्पाचा विस्तार आणखी काही शहरांमध्ये करण्यात येणार असल्याची घोषणा करण्यात आली. यामुळे व्यवहार अधिक सुरक्षित आणि वेगवान होतील.
🚀 विज्ञान व तंत्रज्ञान
8) इस्रोची नवीन उपग्रह प्रक्षेपण मोहीम यशस्वी
Indian Space Research Organisation (ISRO) ने हवामान निरीक्षणासाठी नवीन उपग्रहाचे यशस्वी प्रक्षेपण केले. या उपग्रहामुळे आपत्ती व्यवस्थापन आणि शेती क्षेत्राला मदत होणार आहे.
9) कृत्रिम बुद्धिमत्ता संशोधनासाठी राष्ट्रीय केंद्र स्थापन
केंद्र सरकारने AI संशोधन आणि नवकल्पनांसाठी विशेष राष्ट्रीय केंद्र स्थापन करण्याचा निर्णय घेतला आहे. यामुळे स्टार्टअप आणि तंत्रज्ञान क्षेत्राला चालना मिळणार आहे.
🏅 क्रीडा
10) राष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धेत महाराष्ट्र अव्वल
राष्ट्रीय स्तरावरील क्रीडा स्पर्धांमध्ये महाराष्ट्र राज्याने सर्वाधिक पदके जिंकत अव्वल स्थान मिळवले. यामुळे राज्यातील क्रीडा धोरणाला प्रोत्साहन मिळाले आहे.
🌱 पर्यावरण
11) ‘एक वृक्ष – एक नागरिक’ अभियानाची सुरुवात
पर्यावरण संवर्धनासाठी नवीन अभियान सुरू करण्यात आले आहे. प्रत्येक नागरिकाने किमान एक झाड लावावे असा संदेश देण्यात आला आहे.
🔎 परीक्षाभिमुख महत्त्वाचे मुद्दे
- डिजिटल कृषी मिशन – उद्दिष्ट आणि फायदे
- रेपो दर – अर्थ व परिणाम
- डिजिटल रुपया – वैशिष्ट्ये
- भारत–जपान संरक्षण सहकार्य
- हरित ऊर्जा उद्दिष्ट 2030
- ISRO उपग्रह – उपयोग
📝 20 फेब्रुवारी 2026 चालू घडामोडी – सराव MCQ (20 प्रश्न)
🔹 प्रश्न 1
डिजिटल कृषी मिशनचा मुख्य उद्देश काय आहे?
A) शेतकऱ्यांना मोफत बियाणे देणे
B) शेतजमिनीचा व पिकांचा डिजिटल डेटाबेस तयार करणे
C) निर्यात वाढवणे
D) कृषी कर वाढवणे
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 2
डिजिटल कृषी मिशनमुळे कोणती योजना सुलभ होणार आहे?
A) पीएम आवास योजना
B) थेट लाभ हस्तांतरण (DBT)
C) उज्ज्वला योजना
D) मनरेगा
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 3
भारताने अलीकडे मंजूर केलेला सौर ऊर्जा प्रकल्प किती क्षमतेचा आहे?
A) 200 मेगावॅट
B) 300 मेगावॅट
C) 500 मेगावॅट
D) 800 मेगावॅट
उत्तर: C
🔹 प्रश्न 4
भारताने हरित ऊर्जा उद्दिष्ट कोणत्या वर्षापर्यंत साध्य करण्याचे लक्ष्य ठेवले आहे?
A) 2025
B) 2028
C) 2030
D) 2035
उत्तर: C
🔹 प्रश्न 5
महिला उद्योजकांसाठी जाहीर करण्यात आलेली योजना कोणत्या क्षेत्राशी संबंधित आहे?
A) शिक्षण
B) आरोग्य
C) सूक्ष्म व लघुउद्योग
D) शेती
उत्तर: C
🔹 प्रश्न 6
भारताने संरक्षण सहकार्य वाढवण्यासाठी कोणत्या देशाशी करार केला?
A) अमेरिका
B) जपान
C) फ्रान्स
D) ऑस्ट्रेलिया
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 7
भारत–जपान संरक्षण सहकार्य प्रामुख्याने कोणत्या प्रदेशाशी संबंधित आहे?
A) युरोप
B) आफ्रिका
C) इंडो-पॅसिफिक
D) अंटार्क्टिका
उत्तर: C
🔹 प्रश्न 8
रेपो दर स्थिर ठेवण्याचा निर्णय कोणत्या संस्थेने घेतला?
A) वित्त मंत्रालय
B) नीती आयोग
C) Reserve Bank of India
D) सेबी
उत्तर: C
🔹 प्रश्न 9
रेपो दराचा संबंध कोणत्या घटकाशी आहे?
A) कृषी उत्पादन
B) शिक्षण धोरण
C) बँक कर्ज व महागाई नियंत्रण
D) हवामान बदल
उत्तर: C
🔹 प्रश्न 10
डिजिटल रुपया कोणत्या प्रकारच्या चलनाशी संबंधित आहे?
A) क्रिप्टोकरन्सी
B) कागदी चलन
C) केंद्रीय बँकेचे डिजिटल चलन (CBDC)
D) सोन्याचे नाणे
उत्तर: C
🔹 प्रश्न 11
हवामान निरीक्षणासाठी उपग्रह प्रक्षेपण कोणी केले?
A) DRDO
B) ISRO
C) HAL
D) BARC
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 12
ISRO चे पूर्ण नाव काय आहे?
A) Indian Satellite Research Organisation
B) International Space Research Organisation
C) Indian Space Research Organisation
D) Indian Science Research Office
उत्तर: C
🔹 प्रश्न 13
नवीन उपग्रहाचा उपयोग मुख्यतः कशासाठी होणार आहे?
A) चित्रपट प्रसारण
B) हवामान निरीक्षण व आपत्ती व्यवस्थापन
C) बँक व्यवहार
D) शिक्षण
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 14
कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) संशोधनासाठी राष्ट्रीय केंद्र स्थापन करण्याचा उद्देश काय आहे?
A) कर वाढवणे
B) स्टार्टअप व तंत्रज्ञानाला चालना देणे
C) शेती उत्पादन वाढवणे
D) आयात कमी करणे
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 15
राष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धेत अव्वल स्थान कोणत्या राज्याने मिळवले?
A) गुजरात
B) महाराष्ट्र
C) पंजाब
D) हरियाणा
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 16
‘एक वृक्ष – एक नागरिक’ अभियानाचा मुख्य उद्देश काय आहे?
A) औद्योगिक वाढ
B) पर्यावरण संवर्धन
C) पर्यटन वाढ
D) कर सवलत
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 17
डिजिटल रुपया प्रकल्पाचा विस्तार कशासाठी केला जात आहे?
A) व्यवहार अधिक सुरक्षित व वेगवान करण्यासाठी
B) कागदी नोटा बंद करण्यासाठी
C) परदेशी चलन वाढवण्यासाठी
D) कर वाढवण्यासाठी
उत्तर: A
🔹 प्रश्न 18
महागाई नियंत्रणासाठी रेपो दराचा वापर केला जातो. हे विधान —
A) बरोबर
B) चूक
उत्तर: A
🔹 प्रश्न 19
हरित ऊर्जा प्रकल्पामुळे कोणत्या घटकात घट अपेक्षित आहे?
A) निर्यात
B) कार्बन उत्सर्जन
C) लोकसंख्या
D) आयात
उत्तर: B
🔹 प्रश्न 20
डिजिटल कृषी मिशनचा फायदा कोणाला होणार आहे?
A) उद्योगपती
B) शेतकरी
C) शिक्षक
D) विद्यार्थी
उत्तर: B