📅 14 फेब्रुवारी 2026 चालू घडामोडी (MPSC साठी अत्यंत महत्त्वाच्या)

📝 प्रस्तावना (MPSC परीक्षेसाठी विशेष)

MPSC राज्यसेवा, संयुक्त, PSI-STI-ASO, तलाठी, पोलीस भरती तसेच इतर स्पर्धा परीक्षांमध्ये चालू घडामोडी हा अत्यंत महत्त्वाचा घटक आहे. सध्याच्या घडामोडींचा थेट संबंध राज्यघटना, अर्थव्यवस्था, पर्यावरण, विज्ञान-तंत्रज्ञान, आंतरराष्ट्रीय संबंध आणि महाराष्ट्रातील प्रशासनाशी असतो. त्यामुळे फक्त बातमी वाचणे पुरेसे नसून, त्या मागील पार्श्वभूमी, संबंधित संस्था, उद्देश, परिणाम आणि परीक्षेत प्रश्न कसा विचारला जाऊ शकतो हे समजून घेणे गरजेचे आहे.

14 फेब्रुवारी 2026 च्या महत्त्वाच्या घडामोडी खाली सविस्तर दिल्या आहेत. प्रत्येक मुद्दा MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षेच्या दृष्टीने उपयुक्त आहे.

1) महाराष्ट्र शासनाची नवीन कौशल्य विकास योजना

महाराष्ट्र शासनाने युवकांसाठी नवीन कौशल्य विकास उपक्रम सुरू करण्याची घोषणा केली. या योजनेचा उद्देश ग्रामीण आणि शहरी भागातील बेरोजगार युवकांना उद्योगाभिमुख प्रशिक्षण देणे हा आहे.

• लक्षित गट: 18–35 वयोगट
• क्षेत्रे: IT, ऑटोमोबाईल, कृषी-प्रक्रिया उद्योग
• अंमलबजावणी: राज्य कौशल्य विकास विभाग

🔎 MPSC दृष्टीने: राज्य शासनाच्या योजना, विभाग, उद्दिष्टे यावर प्रश्न विचारले जातात.

2) भारताने हरित ऊर्जा प्रकल्पाला मंजुरी

केंद्र सरकारने मोठ्या प्रमाणात सौरऊर्जा प्रकल्पांना मंजुरी दिली आहे. यामुळे कार्बन उत्सर्जन कमी करण्यास मदत होणार आहे.

• उद्दिष्ट: 2030 पर्यंत अक्षय ऊर्जेचे प्रमाण वाढवणे
• लाभ: पर्यावरण संरक्षण व ऊर्जा स्वावलंबन

🔎 महत्त्व: पर्यावरण आणि शाश्वत विकास या विषयावर मुख्य परीक्षेत प्रश्न येऊ शकतो.

3) भारतीय रिझर्व्ह बँकेचा आर्थिक अहवाल

Reserve Bank of India ने महागाई दराबाबत नवीन अंदाज जाहीर केला.

• चलनविषयक धोरण स्थिर ठेवले
• महागाई नियंत्रणासाठी उपाययोजना

🔎 MPSC साठी: चलनविषयक धोरण, रेपो दर, महागाई यावर वस्तुनिष्ठ प्रश्न येतात.

4) G20 देशांची बैठक

भारताने G20 देशांच्या प्रतिनिधींशी आभासी बैठक घेतली.

• विषय: डिजिटल अर्थव्यवस्था
• भर: सायबर सुरक्षा व डेटा संरक्षण

🔎 आंतरराष्ट्रीय संबंध विषयात उपयुक्त.

5) ISRO ची नवीन उपग्रह मोहीम

Indian Space Research Organisation (ISRO) ने हवामान अभ्यासासाठी नवीन उपग्रह प्रक्षेपित करण्याची घोषणा केली.

• उद्देश: हवामान अंदाज सुधारणा
• उपयोग: आपत्ती व्यवस्थापन

🔎 विज्ञान व तंत्रज्ञान विभागात महत्त्वाचे.

6) महाराष्ट्रातील जलसंधारण अभियान

राज्यात जलसंधारणासाठी नवीन अभियान राबवले जात आहे.

• उद्देश: दुष्काळग्रस्त भागांना मदत
• लोकसहभागावर भर

🔎 भूगोल व पर्यावरणासाठी उपयुक्त.

7) राष्ट्रीय आरोग्य अभियानात सुधारणा

केंद्र सरकारने आरोग्य सुविधांच्या उन्नतीसाठी निधी वाढवला.

• प्राथमिक आरोग्य केंद्रांवर भर
• ग्रामीण भागात सेवा सुधारणा

🔎 सामाजिक विकास विषयासाठी महत्त्वाचे.

8) क्रीडा क्षेत्रातील यश

भारतीय खेळाडूंनी आंतरराष्ट्रीय स्पर्धेत सुवर्णपदक जिंकले.

🔎 क्रीडा संबंधित प्रश्न वस्तुनिष्ठ परीक्षेत विचारले जातात.

9) कृषी निर्यात वाढ

भारताने कृषी उत्पादनांच्या निर्यातीत वाढ नोंदवली.

• तांदूळ व फळ निर्यात वाढ
• परकीय चलन उत्पन्न वाढ

🔎 अर्थव्यवस्था व कृषी विषयात महत्त्वाचे.

📌 MPSC परीक्षेसाठी का महत्त्वाचे?

• राज्य व केंद्र शासनाच्या योजना
• अर्थव्यवस्था व महागाई
• पर्यावरणीय धोरण
• विज्ञान-तंत्रज्ञानातील प्रगती
• आंतरराष्ट्रीय घडामोडी

चालू घडामोडी अभ्यासताना “काय, का, कसे, परिणाम” या चार मुद्द्यांवर लक्ष केंद्रित करणे आवश्यक आहे.

📝 14 फेब्रुवारी 2026 चालू घडामोडी MCQ

1) रेपो दर कोण ठरवते?
A) वित्त मंत्रालय
B) RBI ✔️
C) SEBI
D) NITI आयोग

2) भारताची मध्यवर्ती बँक कोणती?
A) SBI
B) NABARD
C) RBI ✔️
D) EXIM Bank

3) अक्षय ऊर्जेमध्ये खालीलपैकी कोणता स्रोत येतो?
A) कोळसा
B) पेट्रोल
C) सौर ऊर्जा ✔️
D) डिझेल

4) G20 समूहात किती देश आहेत?
A) 15
B) 18
C) 20 ✔️
D) 25

5) ISRO चे मुख्यालय कुठे आहे?
A) पुणे
B) मुंबई
C) बेंगळुरू ✔️
D) चेन्नई

6) महागाई वाढल्यास सर्वाधिक परिणाम कशावर होतो?
A) खरेदी शक्ती ✔️
B) पर्जन्यमान
C) लोकसंख्या
D) जंगल क्षेत्र

7) MSME चा पूर्ण अर्थ काय?
A) Medium Scale Market Enterprise
B) Micro, Small and Medium Enterprises ✔️
C) Multi Service Management Entity
D) None

8) चलनविषयक धोरण कोण राबवते?
A) संसद
B) RBI ✔️
C) वित्त आयोग
D) योजना आयोग

9) कार्बन उत्सर्जन कमी करण्यासाठी कोणती ऊर्जा उपयुक्त आहे?
A) कोळसा
B) सौर ऊर्जा ✔️
C) डिझेल
D) पेट्रोल

10) राष्ट्रीय आरोग्य अभियानाचा मुख्य उद्देश काय?
A) औद्योगिक विकास
B) ग्रामीण आरोग्य सुधारणा ✔️
C) निर्यात वाढ
D) संरक्षण खर्च वाढ

11) दुष्काळ निवारणासाठी कोणते उपाय महत्त्वाचे?
A) पाणी साठवण ✔️
B) इंधन वापर
C) कर वाढ
D) आयात

12) भारतातील हवामान उपग्रह कोण प्रक्षेपित करते?
A) DRDO
B) ISRO ✔️
C) RBI
D) SEBI

13) रेपो दर वाढल्यास काय होते?
A) कर्ज स्वस्त होते
B) कर्ज महाग होते ✔️
C) महागाई वाढते
D) निर्यात कमी होते

14) डिजिटल अर्थव्यवस्थेमध्ये कोणता घटक महत्त्वाचा आहे?
A) सायबर सुरक्षा ✔️
B) पर्जन्यमान
C) शेती
D) जंगल

15) कृषी निर्यात वाढल्यास काय वाढते?
A) परकीय चलन ✔️
B) बेरोजगारी
C) दुष्काळ
D) आयात

16) अक्षय ऊर्जा कोणत्या प्रकारची असते?
A) संपणारी
B) प्रदूषण वाढवणारी
C) पुनर्निर्मित होणारी ✔️
D) महाग

17) जलसंधारणाचा संबंध कशाशी आहे?
A) पाणी व्यवस्थापन ✔️
B) उद्योग
C) शिक्षण
D) संरक्षण

18) महागाई मोजण्यासाठी कोणता निर्देशांक वापरला जातो?
A) GDP
B) WPI ✔️
C) NPA
D) Repo

19) भारत G20 चा सदस्य आहे का?
A) नाही
B) हो ✔️
C) निरीक्षक देश
D) तात्पुरता सदस्य

20) चलन पुरवठा नियंत्रणाचे प्रमुख साधन कोणते?
A) रेपो दर ✔️
B) लोकसंख्या
C) पर्जन्यमान
D) जंगल